Dalğa Gənclər Hərəkatı - "Uşaqlara qayğı ilə"

31 may 2012-ci il Dalğa Gənclər Hərəkatının İdarə Heyətinin qərarına əsasən, “ Uşaqlara qayğı ilə” həftəsi çərçivəsində Dalğa GH-nın təşkilatçılığı ilə Səhiyyə Nazirliyinə məktub ünvanlanacaq, müxtəlif tədbirlər, flashmoblar keçiriləcəkdir.

Dalğa Gənclər hərəkatı “ADR həftəsi” çərçivəsində “Demokratiya yürüşü” keçirib.

Çox sayda Dalğaçının iştirak etdiyi yürüş Nizami küçəsindən Rəsulzadə bağına qədər davam edib. Yürüş zamanı hərəkat üzvləri Azərbaycan və Dalğa Gənclər hərəkatın himnini ifa ediblər.

Biz anladıq ki…

Bir çox hallarda edilən yeniliklər və ya dəstək aksiyalarımız insanlar tərəfindən birmənalı qarşılanmır. Biz anlayırıq! Anlayırıq ki, həbsdə olan gənc dostlarımızın müdafiəsi məqsədi ilə yaradılan Gənclərin Hüquqlarını Müdafiə Komitəsində təmsil olunmağımız hakimiyyət qurumlari tərəfindən yaxşı qarşılanmır. Necə ki, maarifçilik hərəkatı ilə eyni dəyərləri paylaşmağımız üçün də mollaların xoşuna gəlmirik..

“Dalğa”çılar ağızlarını bağladılar

Iyunun 3çü Dalğaçılar ümumidünya İfadə Azadlığına dəstək aksiyasını keçiriblər.

Gənclərin Rəsulzadə sevgisinin acı aqibəti?

Polis «Dalğa» Gənclər Təşkilatının 2 üzvünü saxlayıb. Təşkilatdan hesab edirlər ki, buna gənclərin əyinlərindəki köynək səbəb olub. Təşkilatın həmtəsisçisi Ramin Hacılı: «Səbəb köynəkdir, Rəsulzadənin şəkli olan köynək. 2 gün əvvəl «Dalğa»nın ofisinə 9-cu polis bölməsinin əməkdaşları gəlib, bildiriblər ki, burda köynək satılır.

2.2.11

Mənasız yazı…

 Mehdi Hafizoğlu
hafizoghlu@gmail.com

 


Mənasız bir yazı yazmaq istədim. Heç bir ardıcıllıq, ahəng olmayan. Bir cümlənin o biri cümləylə bağlı olması şərti olmayan bir yazı. Lap bığın gitaraya dəxli olan kimi. Beynim çox qarışıqdı, əslində fikirlərim də ardıcıl deyil indi. Bəlkə də siqaretin tüstüsü dumanlandırıb beynimi, fikirlərimi. Belə bir şeir yadıma düşdü birdən :

Qan-qana düşəndi, ürək ürəyə,
Yüz təbib yığıla baş-başa düşməz,
Baş var, başa çıxar başbilən olar,
Heyf başa layiq baş, başa düşməz.

Müəllifi də yadımdan çıxıb şeirin. Lap başqasının gəmisinə minib, gəminin kimə məxsus olduğunu bilməmək kimi oldu. Bilmirəm hazırda nə baş verir. Bunları niyə yazdığımı da bilmirəm heç. Nəsə içimdən yazmaq keçdi, amma mənasız yazmaq. Nə olub elə, hamı hansısa mövzudan yazır, ətrafında fırlanır, arqument gətirir, fikirlərini izah eləyir. Biraz mənasız olmağı da bacarın, mənasız yazmağı da.

Amma mən onu ciddi sevirdim. O bunu mənə eləməli deyildi. Haqqı yox idi bunu eləməyə. İnsan bu qədər dəyişməməlidi. O qız haqda da bir gün yazacam mütləq. Necə mənim ümidlərimi sındırdığı haqda. Necə məni yanıltdı. Cəmi iki ilə oldu tükəzban. Normal düşüncəli, alternativ mədəniyyətlərdən birini mənimsəmiş adam idi. İkicə il əlaqəmiz kəsildi, o da oldu tükəzban. Əli Əkbərin dediyi kimi ev qızı. Seks sözünü eşidəndə “ay biraz mədəniyyətli ol” reaksiyasını verən, inş-i balacaynan allahı böyüklə (inşALLAH) yazan biridi indi. Mənim başıma niyə gəldi bunlar ? Heç mənə lazım idi? Nəisə, yazı sistemli getməyə başladı, biraz pozaq ahəngi.
Yuxum gəlir. Yatmaq lazımdı belə vaxtlarda. Amma hər şey mütləq olmalı deyil. İndidə azan başladı. Lazım idi bu mənə?
Sonra deyirlər niyə yatmırsan? Necə yatım ay bala bu səs küydə? Elə bil yolu keçmək istəyirsən, amma piyadalar üçün yaşıl işıq yanmır. Saniyədə də 3 dənə maşın 200-dən yuxarı sürətlə keçir. Sənə də deyirlər ki; "ay bala niyə yolu keçmirsən?"

Çalışıram ki, əlaqələrim, müqayisələrim mənasız olsun. Bilmirəm alınır görəsən?
Nəsə ee. Başım ağrıyırdı, dedim qoy biraz mənasızlaşım. Elə-belə yazdım. Altından “mənasızdı” yazıb özünüzü ağıllı göstərməyə də ehtiyac yoxdu. Çünki səndən qabaq özüm qeyd eləmişəm - mənasız yazıdı. Bəsdi gicdədim.

Sonda, hamını təbrik edirəm. Bu gün bayram deyil.

29.1.11

Dalğaçılıq

Pərviz Əzimov
pervizezimov@gmail.com
 

 6 il öncə 12 fevralda 7 nəfər tələbə tərəfindən yaradılan Dalğa Gənclər Hərəkatı 7-ci ilinə qədəm qoyacaq. 7 uğurlu rəqəmdir deyirlər. 7-ci ilimizə keçərkən yeni bir liderimiz seçiləcək, yeni bir nəsil yetişəcək Dalğada

Nədir Dalğaçılıq?!

Publisist Zahir Əzəmətin Azərbaycanlı tələbələr haqqında heç zaman unutmayacağım bir ifadəsi var: “Azərbaycan tələbələri tramvayı xatırladır, çünki onlar yalnız bir yolla hərəkət edirlər; universitet ev • ev universitet”. Həqiqətən də Azərbaycan tələbələrinin 95%-ni ölkədə baş verən hadisələr maraqlandırmır. Onların normal əyləncəsi, normal dostları belə yoxdur. Onlar həyatın nə olduğunu belə bilmirlər, onların dünyagörüşü bayağı, çürük dəyərlərlə məhdudlaşır. Dalğaçılıq isə içindəki nifrəti boğub, hər şeyə sevgi ilə yanaşaraq tramvayı tərk etməkdir, ondan AZAD olmaqdır.
Biz dağa qalxsaq orada qartallar da görərik, ilanlar da. Qartallar ora çox rahat şəkildə, uça-uça qalxıblar. İstəsələr oradan yuxarı da qalxarlar. İlanlar isə o dağın başına sürünərək qalxıblar. Zirvəyə qalxmaq üçün daha çox əziyyət çəkiblər, həyat eşqini yaşayıblar, həyatın gözəlləyini əziyyətlə yaşayıblar. Ölərkən isə ilanlar dağda qalarlar, qartallar isə sürətlə yerə çırpılar. Bizim zirvəmiz vicdanımızın istədiyi demokratiyadır və biz zirvəmizə ilanlar kimi sürünərək çıxsaq da Yaşamaq eşqinin nə olduğunu bilirik. Dalğa’çılıq ilan kimi sürünmək olsa belə, vicdanınla YAŞAMAQDIR.
Biz həyatın ağ və qara rəngdən ibarət olduğunu düşünənlərə qarşıyıq. Ağ və qara rəngdən yaranan rəng isə boz rəngdir. Boz rəng ölüm rəngidir, solğunluq rəngidir. Biz həyatın daha çox rənglərdən ibarət olduğunu, rənglərin gözəllik olduğunu düşünürük.
Biz vücudunu satanlara yox, mənəviyyatını satanlara fahişə kimi baxırıq. Biz bildiyimiz, inandığımız yolu özümüz seçirik, seçdiklərimizə inanırıq və bu yolla gedirik. Dalğaçılıq inandığını seçmək, seçdiyin yolu sevmək və bu yola DAVAM etmək deməkdir.
Bizim qarşımıza qoyduğumuz hədəf var, getdiyimiz yol var, daşıdığımız ideologiya var. Biz daşıyıcısı olduğumuz liberal dəyərlərə inanırıq və bu dəyərlər uğrunda mübarizə aparırıq. Bizim düşmənimiz olmaz, bizim ideologiyamızın əsas meyarı insanlıqdır. Dalğaçılıq hədəfinə varmaq üçün insanlara zərər verməməkdir, Dalğaçılıq insanla yox, insana əzab verən sistemlə vuruşmaqdır. Dalğaçılıq hüququ pozulanın yanında olmaqdır, onun düşməni olmaq deyil. Dalğaçılıq sevmək deməkdir, nifrət yox. Dalğaçılıq müharibə demək deyil, BARIŞ deməkdir.

1.1.11

Vicdanın çarmıxa çəkilməsi

Tərlan Məsməli
almaqezeti@gmail.com


Vicdanın çarmıxa çəkilməsi, ya da oğlum
Sənin vətənin anan oldu, anan vətənin olmadı, oğlum.
Mən öz anamı vətənimə qurban vermədim, bağışla məni, oğlum.
Mən o sevgini vətənimə dəyişmədim, cəsarət etmədim.
Sən böyüdükcə dirənişçi ruhun da böyüdü,
Amma sənə mənim bacarmadıqlarımı bacar,
Mənim olmadığımı ol deməyəcəm, oğlum.
Sən məndən cəsur olacaqsan, cəsur olacaqsan,
Məni ürəyində qınayacaqsan,
Vətənçün neynəyib deyəcəksən,
O sadəövh qəzəbin tikan kimi batacaq ürəyimə,
Sən məni utandıracaqsan.
Çapılmış alnından axan qan
İstehza ilə tökülər zərif çiyninə,
Heç bir söz deməzsən amma,
Sarıdığım dəyənək yaraları kinayə edər mənə.
Sən bir yerdə dayanmazsan,
Hər gün daha çox inamla
Üfüqdəki o parıltıya doğru qaçarsan,
Gözlərin o qığılcımdan ilham alar,
Gözlərin səni nə gözəl anlatar.
Coşğun ruhun kövrək bədənində nə gözəl dalğalanar.
Oğlum, gözlərinə baxanda vicdanını görərəm,
Ürəyində yuva salmış saf  inamını görərəm,
Oğlum, üzünə baxanda, saflaşaram, təmizlənərəm.
Sən mənim üzümə baxanda mən də sənə bənzəyərəm,
Müvəqqəti yüksələrəm.
Nə yaxşı ki, mənim oğlum olduğuna
Sevinərəm oğlum, sevinərəm.
İncəcik sümüklərin bu qədər iztiraba dözməz
Bədənin zəifləyər, xəstələnərsən.
Ürəyində elə bir işıq yanar ki,
Gözlərinin alovu sönməz, oğlum.
Bu qədər çirkaba da dözmək olmaz, oğlum.
Qolların bu çirkablı torpağın irin tökən yaralarına çarmıxlanar,
Həssas vicdanın səni bu cəhənnəmə tıxar.
Sənsə bu gecə vaxtı
Həbsdə yatan dostunun halına sızlayarsan,
Yanağından ümidlərini damla-damla damladarsan
Əli-qolu bağlı yaxılarsan, yanarsan
Başını divara vurarsan,
Dizlərinin arasına soxarsan.
Bu gecə, o qaranlıq və soyuq otaqda
Düşünərsən niyə bu qaranlığa tıxandığını
Niyə başqa cürə bacarmadığını
Niyə baş götürüb qaçmadığını,
Niyə, niyə, niyə???...
Sən və dostun
Ən yüksək məhkəmənin hökmüylə
Vicdanınıza məhkum edildiniz,
Sevgiyə təslim.
Sən hər şeydə özünü səbəbkar bildin,
Vətənin səfil uşaq kimi dilənməyində
Özünü günahkar gördün.
Bu sənin taleyindi oğlum,
Bu sənin günahın deyil,
Belə doğulmusan sən.
11.07.09

Azadlığın düsturu

Saleh Mehdizadə
saleh.mehdizade@gmail.com



İnsanın seçmək hüququ onun mahiyyətidir. Seçmək həm də özünüifadə deməkdir. Bu imkandan məhrum olanlar natamam şəxsiyyətə çevrilir. Nə istədiyini bilməyən, məqsədsiz, həyatını sadəcə yola verən, boşluqda yaşayan biri olur. Bu məhrumiyyətlər insanı böyük ideyalardan uzaqlaşdırır. O ədəbiyyatla maraqlanmır, fəlsəfə onun üçün mövcud deyil, siyasət onun həyatında heç bir rol oynamır. O nə vicdanlı tələbə, nə müəlllim, nə biznesmen, nə nazir, nə də ki, sadəcə bir vətəndaş ola bilmir. Niyə bizim insanımız bahalı maşınlara, “zerkalniy” nömrələrə və ya pula,  həm də asan yolla qazanılmış pula can atır? Çünki özünüifadə edə biləcək başqa bir şey tapmır. Uşaqlıqdan bizim yerimizə qərar verirlər, hansı ixtisasa sahib olacağımız, necə həyat tərzi yaşayacağımız, hansı dinə inanacağımız, hətta bəzən kiminlə evlənəcəyimiz belə bizdən asılı olmur. Azərbaycan da insanların bir-birinə yadlaşmasının, günü-gündən cılızlaşmasının, nəsə qəribə bir varlığa “Azeroid” ə çevrilməsinin səbəbi budur. Niyə biz seçə bilmirik, çünki hamının bar-bar bağırdığı və təbliğ etdiyi ancaq nə olduğunu bilmədiyi “milli-mənəvi” dəyərlər imkan vermir. Bizim cəmiyyətdə hər şey qabaqcadan hazır vəziyyətdədir. “Sənin həyat yolun” onu seçmək lazım deyil çünki o artıq seçilib havadan asılı vəziyyətdədir. Atanın seçdiyi o yol ikinci dəfə sənin tərəfindən seçilməyi, ya da sənə yeridilməyi gözləyir. İnsanlar mən istəyirəm deyə bilməzlər onlar olmalıdırlar. Özlərindən əvvəlkilər necədirsə elə o, cür olmalıdırlar. Bu “malı”lar şir kimi sənin üzərinə atılır, caynaqları ilə mahiyyətini məhv edir, səni səndən özgələşdirir. Yeknəsək, boz həyat. Bu olur sənin nəsibin.
Və bir dəfə bir qrup gənc bu “malı”lara qarşı mübarizə aparmağa qərar verdilər. Onlar şirin caynağına qarşı azadlıq zirehini geyindilər, Onlar özləri üçün hazırlanmış həyat yolunu seçmədilər. Onlar “mən istəyirəm”i seçdilər, azadlığı seçdilər. Onlar öz ətraflarındakılara qəribə bir varlıq kimi görünməyə başladılar hər kəsin müqəddəs hesab etdiklərini necə də inkar edirdilər! Bahalı maşın , “zerkalniy” nömrə, pul onlara maraqlı deyidi. Əvəzində onlar oxuduqları kitablardan danışırdılar, insanın azadlığından danışırdılar. Onlar qadını kişi ilə bərabər hesab edirdilər. Onlar inkarçı idilər, ancaq boş inkarçılar yox, onlar nəyi, niyə inkar etdiyini dərk edirdilər. Öz həyatları ilə əlçatmaz olmuşdular. Onları birləşdirən ideya idi, amma onlar idealist deyildilər. Onlar ancaq bu dünyaya inanırdılar, ancaq onlar materialist də deyildilər. Onlar ilk "Dalğa”çılar idilər.
Bu gün o "Dalğa" mənə mən, sənə sən olmağı öyrədir. Azad fərd, Məsuliyyətli vətəndaş və Bütöv xalq şüuru. Budur Azadlığın düsturu.

29.6.10

DALĞAÇILAR…

Kimdir onlar?!… mentalitetin düşmənləri, əxlaqsızlar, müasir gənclər, intellektuallar, inqilabçılar, yoxsa kim?!
Azərbaycanda kifayət qədər gənclər təşkilatı var ki, hamısıyla aşağı-yuxarı tanışam. Bir çoxları ilə yaxından dostluq münasibətlərim olsa da, bəzilərinin fəaliyyətləri barədə məlumatım var. Onların içində demokratlar da var, millətçilər də, qaragurufçular da, təxribatçılar da, əqidəsiz olub sadəcə pula işləyən muzdlu gənclər də. Bu gənclərin hər birinin cəmiyyətdə öz yeri var, pis-yaxşı özlərini tanıda biliblər.
Təqribən 2005-ci ildə isə yeni bir gənclər təşkilatı barədə eşitdim. Özüm də Azərbaycanın o vaxtkı ən məşhur gənclər hərəkatlarından birinin rəhbərlərindən biri olmuşam. O zaman ilk dəfə “Dalğa” Gənclər Hərəkatının fəaliyyəti, sıravi üzvləri barədə günbəgün məlumatlar eşidirdim. O baxtkı bizlərdən fərqli olaraq, bu gənclər tamam fərqli yönümdə mübarizə aparırdılar. Bilmirəm, onların bu fəaliyyətini mübarizə adlandırmaq düzgün olardımı, yoxsa yox. Amma yazımın sonunda bu fəaliyyətin nə dərəcədə mübarizə olub-olmadığını qoy oxucularım qiymətləndirsinlər. Mən sadəcə faktlar üzərində danışmağa çalışacam.
 
Sözün açığı, ilk günlər dalğaçılara birtəhər baxırdım, hətta yaxından tanış olduğum ilk vaxtlardan onlara kəskin nifrətim də var idi. Özümə görə, arqumentlərim də var idi. Heç vaxt siqaret və alkoqol qəbul etməyən, həmişə Allaha inanan, Vətənini dəlicəsinə sevən bir şəxs kimi bu gəncləri, onların düşüncə və həyat tərzini heç cür qəbul edə bilmirdim. Fikirləşirdim ki, necə ola bilər axı? – cavan-cavan qızlar harada gəldi, şəhərin ortasında, yerdə-bucaqda oturub siqaret çəkir, araq və pivə içir, avara-avara paltarlar geyinir və küçə musiqilərinə qulaq asırlar. Əvvəlcə düşünürdüm ki, yəqin bu gənclər həyatdan küsmüş, xoşbəxtçilikdən məhrum olmuş, ailələrində ruzi-bərəkət olmayan və bu səbəbdən də tüfeyli həyata meylli olan sərsəri gənclərdir. Hərdən yazığım da gəlirdi onlara. Onların sevgisi də yad idi mənə. Bir gün bir qızla sevişən, sabahısı gün həmin qızın bacısını özünə nişanlı elan edən bu gənclərin əksəriyyətini hətta küçədə görsəydim, döyə də bilərdim. Sanki, içimdə bu haqqı özümə vermişdim.
 
Yavaş-yavaş bu gənclərlə yaxından ünsiyyətim baş tuturdu. Onların içinə girib, onların əsl simasını özüm üçün yəqin etmək istəyirdim. İlk günlər əsəbimdən gündüzlər dəli kimi idim, gecələr isə yata bilmirdim. Düşünürdüm ki, ay Allah, necə ola bilər ki, eyni ölkədə yaşayaq, eyni suyu-havanı qəbul edək, amma mən tam normal olum, amma bu gənclər fərqli. Bu gənclərə baxıb, özümü normal insan hesab edirdim. Onlarla müxtəlif mövzularda söhbətlərim, səmimi diskussiyalarım da olub zaman-zaman. Ramin Hacılı, Vəfa Cəfərova, Rövşən Nəcəfov, Elşən Gəncəvi, Orxan Nəbiyev, nə bilim daha kimlərlə…
 
Onların fəaliyyətləri də tam fərqli idi. Biz küçələrdə polislərlə əlbəyaxa olanda, döyüləndə, bu gənclər küçədə ayaqyalın gəzirdilər və bununla guya kiməsə, nəyisə sübut etməyə çalışırdılar. Hansısa heykəlin qarşısında tamaşa keçirirdilər, bununla da fərqli olduqlarını sübut etməyə çalışırdılar. Xaqani 33 ünvanındakı binanı su ilə yumağa cəhd edib, hansısa şüuraltı mesaj verməyə çalışırdılar. Açığını desəm, onların bu fəaliyyətlərini görüb onlara gülürdük, qəh-qəhqəhə çəkirdik. Onların qız üzvlərini əxlaqsız, oğlanlarını isə haradasa mavi kimi qəbul edirdik. Onları hətta cəmiyyətimizin qara ləkəsi və mentalitetimizin düşməni də adlandırırdıq.
 
Amma zaman keçdikcə, illər ötdükcə, görürdüm ki, onların fəaliyyəti nəinki Azərbaycanda, hətta xaricdə də xatırlanır, onların qeyri-adi aksiyaları barədə yazılır, onlardan sitatlar gətirilir. Bizlərin fəaliyyəti isə həmişə həbslərlə müşahidə olunur, qan-qaraçılıqla üzləşirik, evdəkilər narahat olur və sonda da istədiyimiz nəticəni əldə edə bilmirik, istədiyimiz mesajı cəmiyyətə çatdıra bilmirik, sadəcə həbs olunuruq və adlarımız hansısa təşkilatlara, qurumlara göndərilir və s. Yox, əgər bizim məqsədimiz sadəcə həbs olunmaqdırsa, onda elə ənənəvi gənclər düzgün yoldadırlar. Axı, heç kimin məqsədi həbs olunmaq deyil. Hamı istəyir və öz dili ilə deyir ki, bizim məqsədimiz cəmiyyəti maarifləndirmək, insanlara öz hüquqlarını başa salmaq və tədricən cəmiyyətimizi, ölkəmizi dəyişmək, daha azad və demokratik ölkədə yaşamaqdır. Əgər bu, bizim ana xəttimizdirsə, ondan niyə həbsə can atırıq?! Həbs olunmayıb da, bu məqsədlərə nail olmaq mümkün deyilmi, əcaba?!
 
Dalğaçılarla tanışlığım artıq dostluq müstəvisinə keçdikcə, mən də nələrisə qəbul etməyə, hətta onlardan bəzi şeyləri öyrənməyə başladım. Hər şey müqayisədə ortaya çıxır, deyirlər. Gəlin sıravi bir dalğaçıyla, hər hansı ənənəvi gənci müqayisə edək. Onların həyat tərzini, dünya görüşünü, həyata baxışları arasında paralel aparaq. Götürək elə, sıravi dalğaçı ilə hər hansı müxalifət yönümlü siyasi partiyanın və ya millətçi bir partiyanın gənclər təşkilatının sədrini. Həmin şəxs AXCP Gənclər Komitəsinin sədri Əbülfəz Qurbanlı da ola bilər, “Müsavat” Gənclər Təşkilatının sədri Tural Abbaslı da ola bilər, VHP üzvü Samir Əsədli də, fəal gənclərdən Seymur Həziyev də, Ağasif Şakiroğlu da… və ya bucür başqa siyasi gənc də. Hər iki tərəf cəmiyyətdə kifayət qədər tanınmış gənclərdir, hər ikisinin ətrafında kifayət qədər insanlar toplaşa bilib. Amma bir məqama fikir verin. Siyasi partiya ətrafındakı gənclər onun şəxsinə görə deyil, həmin siyasi partiyanın nüfuzuna görə o partiyaya toplaşırlarsa, dalğaçı gəncdə bu, bir qədər fərqlidir. Dalğanın ətrafındakı gənclər bir-birilə olan münasibətlərdən, dostluqdan bəhrələnib öz ətraflarında toplaşıblar. Digər tərəfdən, siyasi partiya üzvü olan gənc mühafizəkar düşüncəyə malik siyasi bir gəncdir. O, bu yola başlamazdan əvvəl artıq onun üçün konkret cizgilər cızılıb. Mənsub olduğu partiyanın nizamnaməsini qəbul etmək, başqanın verdiyi əmr və göstərişləri qəbul etmək, sədrin dediyi vaxtda aksiya keçimək və sairə. Bu, bir növ həbri xidməti xatırladır. Məsələn, mən inanmıram ki, hər hansı siyasi gənc partiya sədrinin hər hansı fikrinə qarşı öz münasibətini bildirsin və başqanını tənqid etsin. Buna cürət etməz. Əgər bunu etsə belə, dərhal onu satqın, xain və ya təxribatçı elan edib, partiyadan qovarlar. Deməli, gəncin arzuları, fikirləri, imkanları konkret çərçivəyə salınır. Həmin siyasi gənc partiya qərargahına gələndə geyiminə fikir verir, məcburən üzünü qırxır, istədi-istəmədi kostyum geyinir və əlində də həmin partiyanın maliyyələşdirdiyi qəzetin bugünkü sayını alır. Bununla, sanki həmin siyasi gənc mənsub olduğu partiyaya sadiqliyini nümayiş etdirmiş olur. Yenə təkrar edirəm, istədi-istəmədi, bunu edir, etmək məcburiyyətində qalır. Demək, demokratiyanın elə ilk qanunu buradaca pozulur və kiçik bir diktatura yaranır. Mən inanmıram ki, hər hansı AXCP və ya Müsavat üzvü olan gənc qərargahda “Səs” qəzetini açıb oxumağa, həmin qəzetə pul verib almağa cürət etsin. Ola bilər ki, həmin “Səs” qəzetinin bugünkü sayında hansısa əcnəbi alimlə müsahibə dərc edilib. Çox maraqlı müsahibədir, amma siyasi gənc buna cürət etməz. Alsa da, evdə oxuyar ki, partiya yoldaşları görməsin.
Mən görməmişəm ki, hansısa siyasi gənc partiyasının tutduğu mövqeni, siyasəti tənqid etsin. Olmaz. Dərhal partiya sıralarından uzaqlaşdırıla bilər. Amma həmin partiyalar cəmiyyətdə azadlıqdan, demokratiyadan danışırlar. Nə isə…
Qayıdan yenə Dalğaya… Dalğada vəziyyət fərqlidir. Bu təşkilatda sanki hamı bərabərdir, üzvlər arasında subordinasiya qaydaları mövcud deyil. Dünən Dalğaya üzv olan hansısa gənc cürət edib qocaman dalğaçı Ramin Hacılıya nəsə deyə bilir, hətta onu tənqid də edə bilər. Bəzən deyirlər ki, dalğaçılar əxlaqsızdırlar, çünki küçədə oturub öpüşürlər, sevişirlər. Mən də bunun şahidi olmuşam. Nəinki sıravi üzvlərinin, hətta Ramin Hacılının bulvarda bir qızla qucaqlaşıb öpüşdüyünü də görmək şansım olub. Amma səhərisi gün Raminə bu barədə deyəndə, Ramin bunu gizlətmir. Deyir, sevgilimdir, öpdüm. Kimə nə pisliyim dəydi ki?! Düzdür, mən şəxsən bu cəhətə haqq qazandırmıram. Mən heç vaxt küçədə hansısa qızı qucaqlayıb öpmərəm. İstər sevgilim olsun, istərsə də başqası. Amma bu, mənə haqq vermir ki, mənim xoşlamadığım bütün cəhətləri əxlaqsızlıq adlandırım. Məhz bu hərəkətə əxlaqsızlıq kimi baxanlar özləri həftədə 1-2 dəfə “massaj” adıyla əxlaqsızlıq məkanlarına getmirlərmi?! Tanımadıqları qadınlarla cinsi əlaqədə olmurlarmı?! Soruşanda da belə hadisənin olmadığını, belə işlərlə məşğul olmadıqlarını israrla bildirirlər.

Həm də deyirlər ki, dalğaçıların imici qəbul edilməzdir, birisi əcaib saqqal saxlayır, başqası şlyapa taxır, cırıx cins geyinir və sairə… Düzdür, dalğaçılar bucürdür. Bu, onların imici deyil, stili deyil. Bu, onların seçimidir. Təşkilat olaraq seçimi deyil, fərd olaraq seçimləridir. Çünki, Dalğa Gənclər Hərəkatında hamı istədiyi kimi geyinir, məhz istədiyi kimi… heç vaxt Ramin Hacılı kiməsə deyə bilməz ki, bəs mən şlyapa geyinirəm, sən də şlyapa geyin. Əksinə, bəzi dalğaçı gənclər Raminin bu imicinə haqq qazandırır, baziləri rişxənd edir. Amma Ramin Hacılı heç kimdən incimir, heç kimə öz etirazını bildirmir. Çünki, Ramin öz geyimində müstəqil olduğu kimi, onun geyiminə münasibət bildirənlər də tam müstəqil insanlardır. Ümumiyyətlə, bu geyim, imic söhbətləri xırda məsələlərdir, məncə…
Əsas olanı gedilən yol, əqidə və əldə olunan nəticələrdir. Əgər bugün sıravi dalğaçı ilə söhbət edəndə onun dilindən ensiklopedik məlumatlar, dünyada baş verən ictimai-siyasi hadisələrə düzgün qiymət eşidirsənsə, deməli bu gənclərin gələcəyinə ümid var. Amma əfsuslar olsun ki, ənənəvi siyasi partiya üzvü olan gənclərdə bir qədər intellektual səviyyə aşağıdır. Bu gənclər üçün əsas dəyər daha radikal olmaq, daha çox məhbəsdə yatmaq və dünyadakı hadisələrə öz dar prizmasından yanaşmaqdır. Məhz bu səbəbdən də dalğaçı gənclərlə söhbət zamanı onları hər hansı informasiyaya inandırmaq mümkündür. Çünki, dialoqa hər zaman açıq olan bu gənclər təkcə öz prizmasından deyil, qarşı tərəfin də baxış bucağından düşünə bilirlər. Amma siyasi gənclər (istər müxalifət, istərsə də iqtidar) yalnız öz dediklərini deyib dururlar və fərqli düşüncə tərzini heç cür qəbul və ya analiz edə bilmirlər. Və bu cəhətin özü onların dünyagörüşünün daha da genişlənməsinə mane olur.
 
Dalğaçıların, mənə görə, müsbət cəhətləri ilə yanaşı mənfi cəhətləri də olmamış deyil. Məncə, həmin gənclər Azərbaycan üçün hələ tezdilər. Başqa sözlə, onların fəaliyyəti bir qədər asta tərzdə cərəyan etməlidir. Onlar hər şeyi zaman-zaman qavramaq üçün cəmiyyətə bir qədər vaxt verməlidirlər. Bütün fikirlərini qısa vaxt ərzində ortaya qoymaqla, əksinə cəmiyyəti özlərindən uzaqlaşdırmış olurlar. Həm də bucür gənclərdə bir az cəsarət çatışmır… daha fəlsəfi, daha inqilabi, daha şüuraltı mesajlar verə biləcək aksiyaların həyata keçirilməsi üçün cəsarət…
Həm də Dalğaya qoşulan gənclərin bəziləri sonlarını əyyaşlıqla, narkomaniya ilə bitirə bilərlər. Bu, o demək deyil ki, Dalğa Gənclər Hərəkatında bucür həyat tərzi təbliğ olunur, əksinə burada tam müstəqillikdir. Məhz bu müstəqillikdən sui-istifadə edib, fələyə uymaq, şeytana uymaq qətiyyən olmaz. Bir şeyi yaddan çıxarmayın ki, həyatda tam azadlıq yoxdur və heç vax da ola bilməz. Çünki, tam müstəqillik sonda xaosa, özbaşınalığa və özünüməhvə gəririb çıxara bilər. Son olaraq, azadlıq barədə fikirlərimi öz “Nədir axı Azadlıq?!” şeirimdən bir kublet ilə bitirmək istərdim…
Öz ruhunu azad et, cavan oğlan!
Azad ol nifrətdən, azad ol kindən.
Azad ol həyatda bir şey düşünüb,
Başqa şeyi dilinə gətirməkdən.
Özün ol, həyatda özün qərar ver,
Necə yaşamağı, necə olmağı,
Kiminsə sözüylə oturub-durub,
Unut getsin, kölə tək yaşamağı.
Kimsə sənə deməsin ki, azad ol.
Özün daxilində qərar ver buna.
Cismini təmizlə, ruhən azad ol,
Onda görəcəksən, nədir azadlıq.
Əhməd ŞAHİDOV
29 İyul 2010-cu il, Bakı, Azərbaycan

27.4.10

SEÇDİYİMİZ RƏNG (LƏR)...

SEÇDİYİMİZ RƏNG (LƏR)...

Biz Azərbaycanda ilk öncə mədəni inkişafa nail olmağın vacibliyini söyləyəndə, bəzi dostlarımız bunu qorxaqlıq kimi qiymətləndirir. Hələ də çoxları elə zənn edir ki, siyasi dəyişikliklər bütün dəyişikliklərin sarvanı olmalıdır.
Lakin mən yenə də, bütün baş verənləri təhlil edəndə əmin oluram ki, mədəni inkişaf baş vermədən, köklü siyasi dəyişikliklər üçün mühit olmayacaq və bu mühitsizlikdə baş verən siyasi dəyişikliklər yalnız kosmetik xarakter daşıyacaq.

Avropanı günümüzdəki iştirakçı demokratiya modelinə gətirən ekzistensializm mədəni cərəyanı olub. Ekzistensializm ədəbiyyatda müəllifi öldürdüyü kimi, siyasətdə də fikri siyasətçinin rəngindən, irqindən, milli mənsubiyyətindən və mövqeyindən üstün səviyyəyə gətirib. Belə olan təqdirdə ölkəmizdə də tez-tez rastlaşdığımız “Sən YAP-çısan, yaxşı heç nə deyə bilməzsən” və ya “Sən saxta seçkilərlə millət vəkili seçilmisən, bəşəriyyət üçün heç bir faydalı fikrin ola bilməz” kimi iddialar aktuallğını itirir və cəmiyyətin nail olmaq istədiyi inkişafda hər kəsin iştirakı üçün mühit yaranır. Məhz bu hər kəsin demokratik inkişafda birlikdə hərəkət etməsi üçün mədəni baza rolunu oynayır. Əgər insanlar tutduğu mövqeye görə, demokratik dəyişiklikdə iştirak etmək kompleksi yaşayırsa, bu zaman hazırkı durum yaranır. Hazırkı durum isə bundan ibarətdir: demokratiyanı yalnız siyasi müxalifət və sosial cəhətdən aşağı təbəqə istəyir. Hazırkı mühiti dəyişməyin yolu mədəni ekzistensializm mərhələsininin yaşanmasından keçir. Bu gün Azərbaycanda demokratik düşərgənin getdikcə seyrəlməsinin səbəbi mədəni natamamlıqdan irəli gəlir. Bu mədəni natamamlığın nəticəsidir ki, demokratik düşərgədə siyasi qaraçılar dominantlıq təşkil edir. Siyasi qaraçıların isə əsas silahları bunlardır:
"Sən, 1988-ci ildə Azərbaycanın müstəqil olacağına inanmamışdın və ürəyində demişdin ki, bu hərəkatçılar boş-boş işlərlə məşğuldur. Bu səbəbdən də sənin demokratiyadan danışmağa haqqın yoxdur, bəy"; "Sən Demokratik İslahatlar Partiyasının üzvüsən, özün də demokratiya blokundan deputatlığa namizəd olmusan, sən heç vaxt yaxşı fikir deyə bilməzsən, nə də Azərbaycanın gələcəyini düşünə bilməzsən"; "Fılankəsov Fılankəs 15 sutka həbsdə yatdığı üçün yalnız o, demokratiyadan danışa bilər, baxmayaraq ki, heç bir universitet bitirməyib və sənin kimi təhsilli deyil".

Təəssüf ki, bu yanaşma ictimai rəydə özünə yer etməyi bacarıb. Bu fikir hakim sistemdə də var. Lakin məni maraqlandıran demokratik düşərgədir. Çünki demokratik düşərgə qarşısına köklü dəyişiklikləri məqsəd qoyub. Yadıma düşmüşkən, siyasi qaraçıların daha bir uzaqmənzilli silahını xatırladım - Münəccimlik! “Sənin gələcək planlarında hakimiyyətdən pul almaq məqsədi var deyə, filan yerdə filan hərəkəti filan formada etdin” və ya “mən bilirdim ki, sən satqınsan və nə vaxtsa ağac əkmə kampaniyası keçirərək Ekologiya Nazirliyi ilə eyni mövqeyi bölüşəcəksən." (!)

Absurd görünsə də, bu “mədəni” yanaşma Quzey Azərbaycanın 80 faizini işğal edib. Mədəni inkişaf dedikdə təəssüf ki, kimlərsə elə düşünür ki, biz hansısa müğənninin geyimini, siqaretin yerə atılmamasını, növbə mədəniyyətinin formalaşmasını, telekanallardakı şou proqramlarının keyfiyyətinin artırılmasını nəzərdə tuturuq. Əsla belə deyil. Biz yuxarıda qeyd etdiyim siyasi qaraçılıqla yanaşı “Mənimlə olmayan mənim düşmənimdir!”, nifrət, şəxsiyyətə müdaxilə, mənafeyi üçün sui-istifadə, dözümsüzlük, rüşvətxorluq, qadın zorakılığı, qeyri-səmimilik, məntiqsizlik və sairə bu kimi deqredasiyaya səbəb olan mədəniyyətsizlikləri hədəf almışıq.

11 marta “böyük xalq” olmaq istəməməyimizin səbəbləri:

1. Heç bir rasional–siyasi qüvvə idarə edə bilməyəcəyi və istifadə olunmaq ehtimalı böyük olan prosesdə iştirak etməz. 11 martın təşəbbüsü ən yaxşı halda xalq üçün xalqsız mübarizə kimi qiymətləndirilə bilər ki, bizim fikrimizcə, bu mübarizə meydandan kənarda baş verməlidir. Yəni, xalq üçün çalışmaq və onu özünün müəyyənləşdirəcəyi günə hazırlamaq daha doğrudur, nəinki xalqın qorxmasına səbəb olacaq və onun üçün çalışanların yadlaşmasına səbəb olan addımları atmaq. Vətəndən kənarda yaşayan dostların xətrinə dəyməsin. Əminliklə söyləyirəm ki, onlar xalq üçün çoxdan yadlaşıblar. Onların bilməyərəkdən cəsarətli addım tələbi və qısa müddətdə hazıra nazir olmaq təşəbbüsləri bizim xalqla təmasımıza mane olan nəticələrdən başqa ciddi bir nəticə ilə sonuclanmadı. Əziz dostum Elnur Məcidli parlament seçkilərinə qatılarkən Azərbaycan reallıqlarının Fransada təsəvvür etdiyindən daha ağır olduğunu etiraf etmişdi. Bəli, biz nə vaxt radikal addım atırıqsa ən yaxın qohumlarımız belə bizdən uzaq durmağa başlayırlar. Valideynlər övladlarına bizə qoşulmamağı tövsiyə edirlər. Belə olan təqdirdə bizlər böyük günlərdən uzaqlaşıb kiçik qrup kimi xalqdan uzaqlaşırıq.

2. Sistemini, strategiyasını, taktikasını, platformasını və gələcəyini formalaşdırmadan var olan bir sistemlə vuruşmaq Bakuninin anarxizmindən başqa bir şey deyil. “Yıxaq, sonrasına baxarıq” təfəkkürü ilə hərəkət, gələcəyini indidən fırıldaqçılara vermiş inqilabçılıqdan başqa bir şey deyil. Mən dahilərin düşündüyü yaradıcılıqda iştirak etmək istəyirəm ki, bəhrəsini xalq görsün. Mən faydasını fırıldaqçılar götürməsin deyə, dahilərin düşündüyü inqilabda iştirak etmək istəmirəm . Bizim təklif etdiyimiz inqilabı Pink Floyd təqdim edib, Mirzə Cəlil təqdim edib, M.Ə.Rəsulzadə təqdim edib, Qandi təqdim edib, Martin Lüter King təqdim edib, Elçibəy təqdim edib. Bizə təqdim edilən inqilabda silah dəyərdir, bayraq sevgidir, kükrədən müsiqidir, geyim yenilikdir, havaya açılan əl gələcəkdir. Əgər obrazlı yanaşmasaq biz fundamental dəyişikliyin, çoxluğun alternativ düşüncəyə sahib olmasından keçdiyini önə çəkirik. Cəmiyyətdəki real sistemin dəyişməsinin yolu isə nüfuz sahiblərinin dəyişməsindən keçir. Bu gün 125 dairədən, ən azı həmin dairənin 1 faiz elektoratına sahib olan kadra sahib deyiliksə və ən əsası, həmin kadrlar və onların yanında olan 1 faizlər fərqli düşüncənin, hakimiyyətə alternativ dəyərlərin daşıyıcısı deyilsə, baş verəcək inqilabda töküləcək qanlara heyif.

3. Ən asan mübarizə silahlı mübarizədir. Ya öldürüb qalib gəlirsən, ya ölüb məhv olursan. Bu mübarizəni asanlaşdıran səbəblərdən biri də 2 rəngin – ağ və qara rəngin olmasıdır. Pozitivist realistlərə görə, 2 rəngli savaşlarda səni ağ edən gücsüzlüyün, səni qara edən gücündür. Əgər əzilən tərəfsənsə, haqlı-haqsız olmağından asılı olmayaraq ağ kimi xarakterizə olunursan, lakin beyinlərdə. Güclünün yanında olmaq ehtirası isə çoxluğun qaranın yanında olmasına səbəb olar. Silahı nifrət olan demokrat dostlarımız, xalqın onlara ağ deməsindən təskinlik tapır. Lakin unudurlar ki, xalq qaranın – güclünün yanında yer almağa həmişə üstünlük verir. İllərdir daha çox əzilən qəhramanımız olub, amma heç nə dəyişməyib. Gizli səsvermə otaqlarında alınan səslərdən təskinlik tapmışıq. Yalnış hesab etdiyim bu üsul təəssüflər olsun ki, bu gün də gənclər sektorunda tətbiq olunmaqdadır. ( Ekstensializm: Bunu Ramin Hacılının yox, bir şəxsin öyrəndiklərinin məntiqi sonluğu kimi qəbul edin.) Diqqət edin. Qəhramanlarımız kimlərdir?! Hamıdan çox təzyiqə məruz qalanlar, həbs olunanlar və döyülənlər. Ağla qaranın savaşında artıq 20 ilə yaxındır ki, demokratik düşərgə ağdır, əziləndir, seçki qutusunda qalib gələndir. Reallıq və nəticə isə qaranın, güclünün (əzənin) və ya hakimiyyətin yanındadır. Əzilmək istəməyib bu düşərgəni tərk edənlər – başqa yol seçənlər ağlar cərgəsindən çıxmış olur. Beləliklə ağlar – mazoxistlər hər il seyrəlir və adlar dəyişir.
Çoxrəngli mübarizə sistemi ən çətin yoldur. Çoxrəngliliyə üstünlük verən üsul pozitivistlərə görə, mübarizə deyil, daimi yaradıcılıqla məşğul olan prosesdir. Bu səbəbdəndir ki, idealist pozitivistlərə görə, qələbə və ya nəticə prosesdən önəmsizdir. Çoxrəngli mübarizə nəticəyə hesablanmış, ruhverici düşüncələrə və ya həvəsləndirici şüarlara deyil ruhu, qidalandıran ədəbiyyata və ya dəyər mahiyyəti daşıyan tezislərə üstünlük verir. Beləliklə çoxrəngli yaradıcılıq alternativ təklifidir, mənbəyini və mənsəbini müəyyəndləşdirmişdir, gələcəyini aydın təqdim edəndir və ən əsası bu yaradıcılıqda hər kəsin iştirak imkanını təmin etmişdir. Əgər hərəkat lideri bütün sahələrdə alternativ formalaşdırmağı bacarmayıbsa, ya hələ tam formalaşmış hərəkat deyil, ya da ümumiyyətlə hərəkat deyil. Bu gün heç formalaşmadan və ya tam formalaşmadan hərəkətə keçmək, nəticəyə hesablanan son addımı atmaq, özünü qəbrə atmaq kimi bir şeydir.

4. 2011-ci il... Azərbaycan... Dəyişiklik istəyən gənc liderlər... Hansı ki, bu gənc liderlər Azərbaycanımızda dəyişikliyin yalnız önündə getməklə deyil, qurulacaq yeni sistemin yaradıcılığında da özlərini əsas fiqurlardan hesab edirlər. Bu gənclər məndən fərqli olaraq artıq lider olduqlarını iddia edir, yalnız özlərinin təşkil etdikləri treninq və təlimlərdə iştirak edirlər (o, da ildə 1 və ya 2 dəfə baş verir). Milli Demokratiya İnstitutu (MDİ) bu gənclərin hamısını bir araya gətirərək institutun rəhbəri səviyyəsində dialoq qurmaq və nəticədə potensialımızı öyrənməyə təşəbbüs etdi. Xaricdə yaşayan və müxtəlif səbəblərdən mənim gördüyüm reallığı görməyən canım qədər sevdiyim dostlarım məni qınamağa tələsməsin. MDİ-nin rəhbəri Aleks Qriqorievsin bəsit sualları qarşısında gözünü döyən bu gənc liderlərə kimin sevgisi varsa, onları həbsxanaya göndərib, şəkillərini facebook avatarı etməkdənsə, təhsil almalarına yardım etsin. Öz gələcəyinin reseptini universitet divarları deyil, həbsxana barmaqlıqları arasında hazırlatmaq ağılsızlıqdır. Hər dəfə bir faciənin ətrafına yığışıb nifrət dolu jarqonlarla hakimiyyəti təhqir edərək, qapalı mitinqlər keçirmək heç vaxt, heç bir uğura aparmaz.

Daha bir faciə ətrafında - Cabbar Savalanlının şərlənərək həbs olunması ilə bağlı forum təşkil olunmuşdu. Forumda “istefa”, “azadlıq” şüarları səsləndirildi, natiqlər daha radikal olmaq yarışına girdi, hər kəs öz “ağ”lığını sübut etmək üçün məhz ən çox onun təşkilatının əzildiyini ifadə etməyə çalışdı. Siz məndən soruşursuz ki, nəyə görə bu gənclərlə birləşmirsən? Mən isə sizə sual verirəm: nəyin ətrafında birləşim? Həvəslə foruma gedərək, getdiyim yerin forum olduğunu düşünürəm, gözləyirəm ki, bu forumda iştirak edən insanlarla müzakirə edəcəyik və gənclər üçün alternativ inkişaf modeli təqdim edəcəyik. Gördüyüm mənzərə isə fərqli olur. Azərbaycan gəncliyinin 0,001 faizi ADP-nin qara zalına toplaşıb, kənardakı gənclərə alternativ təqdim etmək əvəzinə, say artırmaq əvəzinə, dəyər təqdim etmək əvəzinə “həbs olunmağın gözəlliyi”ndən danışırlar. Ağlı başında olan adam 50 gənclə inqilaba çıxar?! Hələ mən demirəm ortalıqda dəyər yoxdur, yollarımız fərqlidir, üsullarımız ayrıdır. Sizin fərqlilik yolunuzu qəbul edirəm, çünki mən çoxrəngliliyin tərəfdarıyam; lakin qidasız ruhlanmış kəmiyyət, qələbəsini çox olması ilə qazanır. Kəmiyyət nə qədər çox olursa, qələbəyə o qədər çox yaxınlaşır.

Sonda:
Həmyaşıdlarım və məndən yaşca böyük olub prosesləri izləyənlər təsdiq edərlər ki, hazırkı üsullardan istifadə edib mübarizə aparmış, indikindən qat-qat çox və daha mütəşəkkil nəsilləri itirmişik. Mən bu nəslin də itirilməsini istəmirəm. Hər il onlarla gənci demokratiya və azadlıq dəyərləri ilə qidalandırmağa çalışıram. Təbii ki, bunu dəyərli mütəffəkkirlərin birbaşa və ya dolayısı köməyi ilə edirəm. Yeni-yeni proseslərin mahiyyətinə vaqif olmağa başlayan gənc hələ öz azadlığına nail olmadan, hər hansı bir uğur qazanmadan bir də görürsən ki, asan yola üz tutub. Onu asan yola dəvət edənlər heç bir məsuliyyət dərk etmədən, həmin fərdin gələcəyini düşünmədən, millətin azadlığı naminə şirin vədlərlə onu həbsxana yoluna səsləyirlər. Bir gəncin azadlıq sevdasından sui-istifadədə bizə görə mədəniyyətsizlikdir. Necə ki, insanların mənəvi hisslərindən istifadə edərək tarix boyu dini alət edən onlarla sistem qurulmuşdur.

Ümid edirəm ki, düşüncələrim səmimi, dost mövqeyi kimi qəbul ediləcək və ən əsası, hər kəs mənim hansı məsuliyyət içində olduğumu anlayacaq və bizim seçdiyimizi yolu müzakirə etmək təşəbbüsünü inkar etmək tərsliyimdən üstün tutacaq.